10222017Κυρ
ΕνημέρωσηΣαβ, 13 Μαϊ 2017 10am

Η Συνωμοσία του Θορύβου

Σεπτέμβριος 2009 - φ.82

Μετά από δύο χρόνια αποχής για λόγους ανεξάρτητους της θέλησής μου, ξαναμπήκα σε κινηματογραφική αίθουσα. Το "εμπάργκο" έσπασε προς τιμήν του Κουέντιν Ταραντίνο. Το "Inglorious basterds", η τελευταία του ταινία, ήταν πολυσυζητημένη και πολυαναμενόμενη πριν ακόμη βγει στα σινεμά, όπως άλλωστε και οι περισσότερες προηγούμενες.
Πάντως όποιος περίμενε τη συγκεκριμένη ταινία για να κάνει κριτική, το ‘χει χάσει προ πολλού το παιχνίδι. Ο Ταραντίνο έχει μοτίβο και συνέχεια εδώ και πολλά χρόνια, για να μην πω από την αρχή της καριέρας του. Το μόνο που περιμένεις κάθε φορά να δεις είναι που τον οδήγησαν οι εμμονές του και σε ποιο βαθμό πέτυχε το κολάζ που επιχείρησε να συνθέσει.
Και εξηγούμαι άμεσα: ο συγκεκριμένος τύπος δεν κάνει τίποτε περισσότερο απ’ το να αποτίσει φόρο τιμής σε όλα τα κινηματογραφικά είδη που τρελαινόταν να βλέπει από πιτσιρικάς. Έχουμε και λέμε λοιπόν: ταινίες με ληστές τραπεζών και καταστημάτων (Reservoir dogs), ταινίες με γκάγκστερ, μποξέρ και ναρκωτικά (Pulp fiction), ταινίες 70’s blaxploitation (Jackie Brown), ταινίες καράτε ( Kill Bill 1 και 2), ταινίες με αυτοκίνητα και κυνηγητά (Deathproof), πολεμικές ταινίες (Inglorious basterds).
Επίσης, έχει βάλει το χεράκι του σε δύο άλλες παραγωγές που αφορούν είδη – εμμονές του με σκηνοθέτη τον Ροντρίγκεζ, μόνιμο συμμέτοχο των κινηματογραφικών του οραμάτων("From dusk ‘till dawn" και "Planet terror").
Πως γίνεται λοιπόν, να φτιάχνει ταινίες που γράφουν ιστορία, ενώ αναφέρεται στα μεγαλύτερα κινηματογραφικά σκουπίδια του Hollywood; Ο Ταραντίνο είναι μοναδικός, οξυδερκής, εξαιρετικός γνώστης του αντικειμένου κι έχει άποψη και φαντασία για το πώς θέλει να παρουσιάσει το κάθε θέμα. Αυτή είναι η απάντηση.
Φυσικά δε θα πρέπει να υπερβάλουμε σε σχέση με την αξία της δουλειάς του, γιατί οι αληθινά σπουδαίες ταινίες του είναι μόλις δύο, το "Reservoir dogs" και το "Pulp fiction". Ξαναεξηγούμαι: σε κάθε περίπτωση, αυτό που χρωματίζει και χαρακτηρίζει τις ταινίες του είναι οι διάλογοι. Γρήγοροι, ευφυείς, στοχευμένοι και καυστικοί, είναι η ραχοκοκαλιά του έργου και η ουσία του. Μόνο στις δύο πρώτες περιπτώσεις λοιπόν, φτάνουν στo επίπεδο που τον έκανε μύθο μιας ολόκληρης γενιάς κινηματογραφόφιλων. Όταν μια χούφτα μαυροντυμένοι τύποι συζητούν επί πεντάλεπτο για το "Like a virgin" της Madonna κι αυτό είναι ενδιαφέρον και διασκεδαστικό, τότε ο σκηνοθέτης – σεναριογράφος έχει πετύχει το απόλυτο (Reservoir dogs).
Είμαι της γνώμης ότι ο Ταραντίνο συνειδητά εγκατέλειψε την προσπάθεια να ξαναδημιουργήσει τέτοια ταινία μετά το ελαφρά βαρετό "Jackie Brown", πιθανά γιατί αντιλαμβανόταν ότι θα ήταν αδύνατο να ξαναγγίξει τέτοια ύψη.
Υπό την καθοδήγησή του έχουν αναγεννηθεί ηθοποιοί που κόντευαν να ξεχαστούν, όπως ο Τραβόλτα, ο Κάρανταιν, ο Κερτ Ράσελ και η Παμ Γκρίερ. Η τελευταία πρωταγωνιστούσε στο μακρινό παρελθόν σε τηλεοπτική σειρά, όπου υποδυόταν την αεροσυνοδό, όπως ακριβώς και στο "Jackie Brown".
Αυτό είναι και το μέτρο του "κολάζ" στο οποίο αναφέρθηκα στην αρχή. Ο Ταραντίνο "δανείζεται" ρόλους, σκηνές, ατάκες από αγαπημένες του ταινίες για να δημιουργήσει τις δικές του, απλά μερικές φορές το παρακάνει. Ο ανυποψίαστος μέσος θεατής δεν έχει υποχρέωση να θυμάται τα λόγια από φιλμ του ’70 για να αντιλαμβάνεται τα λογοπαίγνιά του. Φυσικά τον ίδιο αυτό δεν τον ενδιαφέρει καθόλου.
Το "Vanishing point" δεν είναι απλή αναφορά στη διάρκεια του  "Deathproof", αλλά η ταινία – οδηγός του, ενώ στη διάρκεια των δύο "Kill Bill" είναι στιγμές που περιμένω να δω τα χείλη των πρωταγωνιστών να κινούνται σε διαφορετικό χρόνο απ’ τον ήχο, όπως συμβαίνει σε όλες τις καθώς πρέπει μεταγλωττισμένες ταινίες καράτε. Ακόμη και η συμμετοχή του στο σπονδυλωτό "Τέσσερα δωμάτια" είναι ριμέικ μιας ιστορίας της κλασικής τηλεοπτικής σειράς μυστηρίου "Στη ζώνη του λυκόφωτος".
Απ’ την άλλη, ο Ταραντίνο είναι υπεύθυνος (υπογράφει στο σενάριο και την παραγωγή) για το γεγονός ότι ένας απ’ τους πιο βαρετούς και ανάξιους λόγου Αμερικανούς σκηνοθέτες, ο Όλιβερ Στόουν, έχει κάνει μια σπουδαία ταινία (Γεννημένοι δολοφόνοι).
Εν κατακλείδι, ο Ταραντίνο είναι ένας δημιουργός που μπορεί κανείς εύκολα να πει ότι χαραμίζει το αναμφισβήτητο ταλέντο του, κάνοντας ταινίες δράσης χωρίς νόημα. Όμως, για εκείνον το νόημα είναι αυτό ακριβώς και δεν πέφτει λόγος ούτε σ’ εμένα ούτε σε κανέναν άλλο.
Τα έργα του είναι διασκεδαστικά μέχρι αηδίας και όποιος θέλει να κάνει αφ’ υψηλού κριτική για την καλλιτεχνική αξία τους, είναι μουρμούρης και μίζερος χωρίς λόγο και αιτία. Αναφέρομαι πρωτίστως στον εαυτό μου, γιατί χρειάστηκε κόπος για να σταματήσω να προσπαθώ να τον δω ως μια μεγάλη ελπίδα του παγκόσμιου κινηματογράφου και να απολαύσω αυτό που προσφέρει χωρίς ενοχές και δεύτερες σκέψεις. Για τα υπόλοιπα υπάρχει πάντα ο Λαρς Φον Τρίερ και οι σχετικοί.
Εν τω μεταξύ, θα ξεκαρδίζομαι ημερησίως στην ανάμνηση της ιταλικής προφοράς του Μπραντ Πιτ στο "Inglorious basterds" και θα περιμένω το επόμενο χτύπημα του Κουέντιν, που όπως είπε εύστοχα κάποιος "ή γουέστερν θα είναι ή πορνό".