10222017Κυρ
ΕνημέρωσηΣαβ, 13 Μαϊ 2017 10am

Από τα Μουσεία...

Μουσείο Σχολικής Ζωής Χανίων

logo
011
imga000
paidi
IMG_0770

Το Μουσείο Σχολικής Ζωής Χανίων ιδρύθηκε από τη Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Χανίων, πριν από περίπου 6 χρόνια, μετά από σχετική πρωτοβουλία και πρόταση εκπαιδευτικών και πνευματικών ανθρώπων του τόπου μας.

Με βασικό σκοπό την αναζήτηση του εκπαιδευτικού και σχολικού παρελθόντος σε όλες τις περιόδους της τοπικής και γενικότερα της Κρητικής Ιστορίας, την επιστημονική ανάλυση, καταγραφή και διαφύλαξή του, την σύνδεσή του με τη σημερινή εκπαιδευτική πραγματικότητα και τις ανάγκες της, καθώς και την προβολή του ως μια σημαντική παράμετρο επιρροής στο αύριο της Εκπαίδευσης. Έχοντας καταγράψει μέχρι τώρα μια ιδιαίτερα σημαντική πορεία και με την δεύτερη περιοδική του έκθεση σε εξέλιξη, το Μουσείο παραμένει ευάλωτο στην «αγκαλιά» του Καλλικράτη, αναζητώντας ανάδοχο. Για το «Μουσείο Σχολικής Ζωής» μιλάμε με την πρόεδρο του Συλλόγου Φίλων του Μουσείου, Μαρία Δρακάκη.

Ματθαίος Φραντζεσκάκης

 

Το Μουσείο είναι ίσως μια έννοια που στη συνείδηση των περισσοτέρων είναι κάπως βαρετή. Για ποιο λόγο θεωρείτε ότι συμβαίνει αυτό;

Το Μουσείο για πολλά χρόνια εστίαζε αποκλειστικά στη μία του λειτουργία, αυτή της έκθεσης.

Έκθεση με αναφορά σε συγκεκριμένο χωροχρονικό πλαίσιο που μιλούσε στους επισκέπτες μέσα από μικρές πινακίδες που επεξηγούσαν το έκθεμα με μια ορολογία αυστηρά επαγγελματική . Στη συνείδηση λοιπόν του κοινού υπερίσχυσε αυτό το είδος της επικοινωνίας που σήμερα βέβαια από τον κόσμο των μουσείων επαναπροσδιορίζεται διαρκώς και σαφώς έχει αλλάξει.

Στην εποχή μας το Μουσείο είναι ένας ζωντανός οργανισμός που συνδυάζει την εκπαίδευση με την ψυχαγωγία και όχι απλά την έκθεση, απευθύνεται σε όλες τις ηλικίες και υλοποιεί ανάλογες δράσεις που ανταποκρίνονται σε ποικίλες ανάγκες και ενδιαφέροντα. Η μετατόπιση κατά συνέπεια του κέντρου βάρους από την «αφήγηση» στην «ανάγνωση προϋποθέτει σήμερα διαρκή εμπλοκή του επισκέπτη –δέκτη στα μεταβαλλόμενα , πολλαπλά και αντιφατικά ερμηνευτικά εργαλεία και ιστορικά περιβάλλοντα.

Στο σημείο αυτό ακριβώς ο παιδαγωγικός ρόλος του μουσείου δεν εξαντλείται στα γνωστά μας εκπαιδευτικά προγράμματα, αλλά καθορίζει κάθε παράμετρο της μουσειολογικής πολιτικής και της επιστημονικής έρευνας που διεξάγεται μέσα σε αυτό. Επομένως δεν μπορεί παρά να βασίζεται σε ένα διαρκή γόνιμο διεπιστημονικό διάλογο και να επαναπροσδιορίζεται δυναμικά.

 

Τι είναι αυτό που πιστεύετε ότι αρέσει περισσότερο σε κάποιον όταν έρχεται στο χώρο σας;

Η δυνατότητα να ανακαλέσει μνήμες, να συγκρίνει με το σήμερα, να αναζητήσει σημεία επαφής με την προϋπάρχουσα γνώση και κυρίως να βιώσει μια πολλαπλή εμπειρία στους εσωτερικούς χώρους του μουσείου αλλά και στον περιβάλλοντα χώρο που υποβάλλουν αλλά και ενεργοποιούν…

Τα ελληνικά Μουσεία και γενικότερα οι χώροι τέχνης δείχνουν τα τελευταία χρόνια μια διάθεση για να δεχτούν μικρούς επισκέπτες. Υπάρχουν πολλά προγράμματα που αφορούν παιδιά και οικογένειες. Ισχύει κάτι τέτοιο σε σας;

Τα εκπαιδευτικά προγράμματα του Μουσείου Σχολικής Ζωής σχεδιάζονται από διεπιστημονική ομάδα του Συλλόγου Φίλων του Μουσείου και απευθύνονται σε μαθητές πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης. Για οικογένειες δεν υπάρχει κάτι προς το παρόν, αλλά είναι στα άμεσα σχέδια μας γιατί πλέον το μουσείο μπαίνει στοχευμένα στον ανταγωνισμό της βιομηχανίας του ελεύθερου χρόνου

 

Φεύγοντας από το Μουσείο Σχολικής Ζωής τι είναι αυτό που μένει στο παιδί; Για την ακρίβεια τι είναι αυτό που θα θέλατε να μένει στο παιδί;

Μένει η εμπειρία μιας «διαφορετικής» μέρας σχολικής ζωής που περικλείει, αυτενέργεια, αναζήτηση, συναίσθημα, αναστοχασμό, κριτική σκέψη, μεταγνώση, θετ ική στάση .Θα θέλαμε το παιδί να ανακαλύπτει , να περπατά και να δημιουργεί τις δικές του γέφυρες στο χώρο και στο χρόνο της εκπαίδευσης ώστε να γίνει συνειδητοποιημένος επισκέπτης του χώρου

Οι δράσεις που διοργανώνει το Μουσείο Σχολικής προσελκύουν την τοπική κοινωνία ή υπερισχύει το ενδιαφέρον των ξένων επισκεπτών;

Οι δράσεις μας προσελκύουν κυρίως την τοπική κοινωνία χωρίς αυτό να σημαίνει ότι ως ομάδα –στόχο κοινού δεν έχουμε και τους ξένους. Ωστόσο επειδή το ΜΣΖ διανύει την πρώτη του πενταετία θεωρούμε ότι προτεραιότητα έχει η τοπική κοινωνία η οποία μονάχα αν το νιώσει ως δικό της κομμάτι θα ενστερνιστεί το όραμά του. Και νομίζω κρίνοντας από την επισκέψιμότητα του Μουσείου ότι αυτό έχει επιτευχθεί και η διαπίστωση αυτή μεγαλώνει ταυτόχρονα και την ευθύνη του Μουσείου για τη συνέχεια της διαδρομής του.

 

Σε μια «ιντερνετική» εποχή ένα Μουσείο Σχολικής Ζωής στοχεύει στο θυμικό και το συναίσθημα ή θα μπορούσε να ενεργοποιήσει και το όραμα;

Μα νομίζω ότι όραμα χωρίς θυμικό και συναίσθημα δεν διαμορφώνεται, δεν επιζεί, δεν ενδυναμώνεται. Εξάλλου το Μουσείο Σχολικής Ζωής από την πρώτη στιγμή της λειτουργίας του επιστράτευσε και τις νέες τεχνολογίες για να αναδείξει εκθέματα και να ενισχύσει την «πραγματικότητα» των εκθέσεών του με το ψηφιακό τοπίο σύμφωνα με τις σύγχρονες μουσειολογικές αρχές . Και στις δύο μας εκθέσεις λειτουργούν ψηφιακές διαδραστικές εφαρμογές χωρίς όμως να απειλείται η υπεραξία του αυθεντικού εκθέματος και του βιώματος του επισκέπτη σε συνάρτηση με το πραγματικό τοπίο που συνθέτει η πρόταση της μουσειολόγου.

 

Τελικά ποιος είναι ο σκοπός του Μουσείου Σχολική Ζωής;

Η δυνατότητα για πολλαπλές αναγνώσεις των εκθεμάτων που σχετίζονται με την εκπαίδευση και την ιστορία της , με τη σχολική ζωή στο χωροχρόνο και βέβαια η δια βίου μάθηση ως βασικό συστατικό της σύγχρονης παιδείας.

Επομένως στόχος του Μουσείου Σχολικής Ζωής ;

Πολλοί οι επιμέρους στόχοι που σχετίζονται με γνώσεις, με δεξιότητες, με στάσεις , αντιλήψεις και δεν περιορίζονται στα θέματα που άπτονται μόνο της σχολικής ζωής. Είναι στόχοι που κατευθύνονται και συγκλίνουν στη βασική επιδίωξη οι επισκέπτες του να έρχονται ξανά και ξανά και να επιζητούν την επικοινωνία και τη δράση στο δυναμικό χώρο του.

 

Το τελευταίο διάστημα το Μουσείο Σχολικής Ζωής περνάει δυσκολίες. Θέλετε να μας πείτε τι ακριβώς συμβαίνει και ποιες είναι οι προοπτικές;

Το ΜΣΖ δεν θα μπορούσε να μην επηρεαστεί από τον ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗ. Επειδή το Μουσείο δημιουργήθηκε από τη Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Χανίων και από το 2006 λειτουργούσε αποκλειστικά με την ευθύνη της, η κατάργηση της Νομαρχίας με το νέο νόμο της τοπικής αυτοδιοίκησης, το αφήνει μετέωρο μόνο στη μεταβατική φάση θέλουμε να πιστεύουμε.

Ο Σύλλογος Φίλων έχει επισκεφτεί στο ξεκίνημα του χρόνου που συμπίπτει με τη νέα εποχή της τοπικής αυτοδιοίκησης τόσο τον Αντιπεριφερειάρχη κ. Βουλγαράκη όσο και τον κ. Δήμαρχο κ. Σκουλάκη μέσω της υπεύθυνης αντιδημάρχου Παιδείας και της Προέδρου της κοινωφελούς επιχείρησης του Δήμου, προκειμένου να εκφράσουμε την αγωνία μας για τη συνέχεια και την ανάπτυξη του Μουσείου. Και οι δύο αρχές μας διαβεβαίωσαν για την πρόθεσή τους για περαιτέρω υποστήριξη και στελέχωση του Μουσείου ώστε να διασφαλιστεί η εύρυθμη λειτουργία του.

Ωστόσο υπάρχουν θέματα θεσμικά που ώσπου να ρυθμιστούν του προκαλούν δυσλειτουργία. Για να μιλήσω πιο συγκεκριμένα από τον Ιανουάριο έως σήμερα το Μουσείο δεν έχει μουσειοπαιδαγωγό ,ούτε γραμματειακή υποστήριξη με αποτέλεσμα να προσπαθεί το Δ.Σ. του Συλλόγου, αλλά και καλοί φίλοι του Μουσείου που δεν είναι στο διοικητικό συμβούλιο, να υλοποιήσουν τα εκπαιδευτικά προγράμματα προκειμένου να μην ανασταλεί η ροή των μαθητικών ομάδων που ήδη είχε προγραμματιστεί έως τον Ιούνιο με συχνότητα δύο φορές την εβδομάδα .

Εγχείρημα εξαιρετικά δύσκολο που δυστυχώς αν δε λυθεί άμεσα θέτει σε κίνδυνο όχι μόνο τη βιωσιμότητα, αλλά και τον επαγγελματισμό του μουσείου που από την πρώτη στιγμή λειτουργίας του προσπάθησε και κατάφερε με επιτυχία να εδραιώσει στη συνείδηση του κοινού του.

Το Μουσείο Σχολικής Ζωής έχει μια διαδρομή που στηρίζεται ισόρροπα σε δύο πόλους : στις σύγχρονες μουσειολογικές και μουσειοπαιδαγωγικές αρχές αλλά και στους εθελοντές που έχουν επιδείξει αξιοθαύμαστη αφοσίωση και δράση. Αν πληγεί ο ένας πόλος μουσείο δεν μπορεί να συνεχίσει να υφίσταται και να αναπτύσσεται. Ερασιτεχνισμοί και ημίμετρα σε αυτό το μουσείο δε χωράνε Η προοπτική όπως προδιαγράφεται μέχρι στιγμής είναι να περάσει στο Δήμο Χανίων.

Ας ευχηθούμε όμως, τελειώνοντας της συζήτηση μας σε αυτό το σημείο, το Μουσείο να στελεχωθεί άμεσα με ειδικευμένο προσωπικό, να υπάρξει ο οικονομικός προϋπολογισμός που αναλογεί στο έργο και τη δυναμική που αυτό έχει επιδείξει και να αξιοποιηθεί προς όφελός αυτού και της τοπικής κοινωνίας η εθελοντική δύναμη του Συλλόγου Φίλων που το αγαπά και το υποστηρίζει όλα αυτά τα χρόνια.

Το ΜΣΖ είναι επένδυση για τον τόπο και έτσι πρέπει να αντιμετωπιστεί από τις αρχές και την πολιτεία . Ως προοπτική και συγκριτικό πλεονέκτημα!!!